آمیختگی دین و موسیقی؛ تبیینی روانشناختی: بخش اول
دین و موسیقی به هم آمیختهاند و همه ادیان به نوعی عناصر موسیقی را در خود دارند، اما چرا؟
دین و موسیقی به هم آمیختهاند و همه ادیان به نوعی عناصر موسیقی را در خود دارند، اما چرا؟
در این ویدیو دکتر آندرو هنری، پژوهشگر مطالعات دین، تلاش کردهاست به پرسشی عجیب پاسخ دهد: آیا کوکاکولا یک دین است؟
او آموختههایش را درمورد تعریف دین با این نمونه تبیین میکند.
فروید در جایگاه یک روانشناس دربارۀ دین بسیار نوشتهاست: دست کم چهار کتاب و چند مقاله. در مجموعۀ روا قصد داریم به تدریج به طرح و بررسی دیدگاههای او دربارۀ دین بپردازیم. این ویدیو یک مقدمۀ تصویری کوتاه است.
این اپیزود تلخیص و ترجمهای از مقالهای با عنوان نظریهی دلبستگی و دین است که پژوهشگران اصلی این حوزه آن را تالیف کردهاند. در این اپیزود ابتدا مفاهیم اساسی نظریهی دلبستگی را توضیح میدهیم و سپس به نقش تفاوتهای فردی در این حوزه میپردازیم؛ این که چگونه سازوکارهای دلبستگی بر تحول دینداری فرد اثر میگذارند. دو فرضیه برای این موضوع مطرح شده است: فرضیه تناظر و فرضیهی جبران.
در این اپیزود خداناباوری و خداباورى در مسیر تکامل فرهنگى بررسى خواهد شد. ویل ژروی، نویسندهی این مطلب، بیان میکند با وجود تلقی ناهشیارانه اکثر افراد از خداناباورى بهعنوان امرى stigmatized یا نکوهیده، این پدیده پیروان کمى ندارد. نویسنده به بررسی مسئلهى هوش، عقلانیت، علم و فعالیت شناختى در میان خداباوران و خداناباوران میپردازد.
در بخش دوم و آخر از بررسی رابطه بین نیمکرههای مغز و دین، به مفاهیمی چون علیت و بدنمندی پرداخته، سپس به سراغ مباحث مهم معرفتشناسی میرویم و در نهایت مفاهیمی همچون دانش، حقیقت و باور را بررسی میکنیم.
تفاوتهای معنادارِ دو نیمکره مغز از لحاظ علمی مورد تایید و تاکید دانشمندان است. این تفاوتها در نتایج پژوهشهایی مشهود است که درمورد بیمارانی با قطع اتصال دو نیمکره مغز است. بیماران گاهی طوری رفتار میکردند که گویا دو شخصیت متفاوت در آنها وجود دارد. ایان مکگیلکریست، پژوهشگری که زندگی خود را وقف بررسی تفاوتهای نیمکرههای مغز و تأثیرات آن بر تجربه انسانی کردهاست، در این زمینه نظرات قابل توجهی دارد. پس از آشنایی با نظرات کلی او، به بررسی نظراتش درباره ارتباط دین و معنویت با موضوع نیمکرههای مغز میپردازیم.
تحول در نوع ایمانمندی و دینداری محدود به سالهای کودکی یا نوجوانی نیست. براساس نتایجِ پژوهشی که مبنای اصلی مطالب این نوشتار است، چهار سنخ دینداری در افراد بزرگسال قابل شناسایی است: ۱. قومگرایانه، ۲. سنتگرایانه، ۳. فردگرایانه- متأملانه و ۴. گفتوگوگرایانه_ بیگانهدوستانه. نتایج پژوهش حکایت از آن دارد که در اغلب شرکت کنندگان، سنخ دینداری تغییر میکند و تحول مییابد. این تغییر در اکثر افراد روندی صعودی به سمت دینداریهای سطح بالاتر دارد.
در اپیزودهای قبلی از سلسله اپیزودهای یونگ، مختصری دربارهی زندگینامه، مفاهیم مهم نظریه و مدل چسبندهی ساختار روانی صحبت کردیم. در این اپیزود دربارهی مفهوم کهنالگوها، سمبلها و علامتها صحبت خواهیم کرد.
در بخشهای قبلی از سلسله اپیزودهای یونگ، مختصری درباره زندگینامه یونگ و مفاهیم مهمی که در نظریه او به چشم میخورد، توضیحاتی ارائه شد. در این اپیزود مدل چسبندهی ساختار روانی مورد بحث واقع میشود. منظور از مدل چسبندهی ساختار روان چیست و این مدل چه مفاهیمی را دربارهی فرآیندهای روانی بیان میکند؟ سپس گرههای ایگو، سایه، نقاب و خود مورد بحث قرار خواهد گرفت.